Khám Phá Sự Thật Về Hệ Mặt Trời: Điều Bạn Chưa Biết

Hình ảnh minh họa thường làm sai lệch cách nhìn về kích thước và chuyển động của các hành tinh trong Hệ Mặt trời.

Đã bao giờ bạn tự hỏi tại sao những hình ảnh mô tả Hệ Mặt trời lại có sự khác biệt lớn so với thực tế? Những bức ảnh thường được chỉnh sửa để phóng đại kích thước hành tinh và sắp xếp chúng gần nhau, khiến người xem dễ hình dung hơn. Tuy nhiên, khi nhìn vào Hệ Mặt trời trong thực tế, tất cả các hành tinh sẽ chỉ trông như những điểm sáng nhỏ bé, phân tán và mờ nhạt.

Thực tế, khi chúng ta ngắm nhìn bầu trời đêm từ Trái đất, chúng ta không chỉ thấy các ngôi sao, mà còn là một phần của Hệ Mặt trời. Ví dụ,
Trong hình trên, bạn có thể thấy các hành tinh cùng với quỹ đạo của chúng được thể hiện theo tỷ lệ thực tế, cho thấy quỹ đạo của Trái đất khá gần Mặt trời khi so với các hành tinh khác (Ảnh: Spacecentre).

Nếu mô phỏng theo tỷ lệ chính xác từ một góc nhìn bên ngoài, Mặt trời sẽ chỉ là một đốm sáng nhỏ. Nhìn từ khoảng cách xa, các hành tinh lớn thậm chí có thể giống như những ngôi sao, trong khi các hành tinh khác lại quá mờ để có thể nhận ra.

Khám Phá Chuyển Động Của Trái Đất và Hệ Mặt Trời

Tất cả các hành tinh, bao gồm cả Trái đất, đều chuyển động quanh trục của mình và quay quanh Mặt trời. Người đứng trên Trái đất khi nhìn thấy mọi thứ tĩnh lặng, nhưng sự thật thì không phải như vậy. Trái đất xoay quanh trục của nó với vận tốc khoảng 1700 km/h, tức là 0,5 km/s.

Con số này không lớn so với những chuyển động khác trong Hệ Mặt trời và Dải Ngân Hà. Trái đất quay quanh Mặt trời với tốc độ nhanh hơn rất nhiều, đạt khoảng 30 km/s. Sau một năm, Trái đất trở lại gần như điểm khởi đầu, nhưng Mặt trời cũng di chuyển, khiến cho quỹ đạo ấy không hoàn toàn xác thực.

Các hành tinh chuyển động quanh Mặt trời, nhưng đồng thời còn di chuyển theo cách khác trong Dải Ngân Hà (Ảnh: Rhys Taylor).

Tất cả các ngôi sao, hành tinh và các cấu trúc khác trong Dải Ngân Hà đều đang chuyển động. Từ vị trí của Trái đất, nằm cách trung tâm thiên hà gần 25.000 năm ánh sáng, Mặt trời quay quanh Dải Ngân Hà theo một quỹ đạo hình ellipse và mất khoảng 220-250 triệu năm để hoàn thành một vòng.

Vận tốc của Mặt trời trong hành trình này đạt khoảng 200-220 km/s, một con số lớn khi so với tốc độ quay của Trái đất và các hành tinh quanh Mặt trời, cả hai đều nằm nghiêng so với mặt phẳng mà Mặt trời chuyển động.

Ngoài ra, các hành tinh vẫn luôn nằm trong cùng một mặt phẳng, không có hiện tượng như trong nhiều hình minh họa gây hiểu nhầm về chuyển động của chúng.

Tốc Độ Di Chuyển Của Con Người Trong Không Gian

Và không chỉ riêng Trái đất hay Mặt trời đang di chuyển, mà toàn bộ cấu trúc thiên hà và cụm địa phương cũng không đứng yên. Các nhà thiên văn học đã nghiên cứu tốc độ của Dải Ngân Hà so với thiên hà lớn nhất trong cụm địa phương, đó là Andromeda.

Andromeda đang di chuyển về phía Mặt trời với tốc độ khoảng 301 km/s. Khi tính đến vận tốc của Mặt trời trong Dải Ngân Hà, cả hai thiên hà đang tiến gần nhau với tốc độ 109 km/s.

Tất cả các thiên hà và cụm địa phương đang chuyển động bởi các lực vô hình (Ảnh: NASA/ ESA).

Cụm địa phương, bao gồm nhiều thiên hà, không phải là một thực thể tách biệt. Các thiên hà xung quanh cũng tạo ra lực hút và các nhà khoa học ước tính rằng những cấu trúc này đang tạo nên sự gia tăng thêm 300 km/s cho tốc độ di chuyển tổng thể của chúng ta.

Các chuyển động này tương tự như sự quay của Trái đất quanh chính nó, quanh Mặt trời, và cả sự di chuyển của Mặt trời trong Dải Ngân Hà, tạo nên tốc độ mà chúng ta thực sự đang chuyển động trong vũ trụ.

Tổng tốc độ này ước tính đạt khoảng 368 km/s, tùy thuộc vào thời gian trong năm và phương hướng mà Trái đất đang di chuyển, theo tiến sĩ vật lý thiên văn Ethan Siegal từ Đại học Florida.

Hệ Mặt trời và các hành tinh quanh Mặt trời nằm trên một mặt phẳng, trong khi toàn bộ mặt phẳng này đang di chuyển theo quỹ đạo hình ellipse xuyên qua Dải Ngân Hà.

Vì các ngôi sao trong Dải Ngân Hà cũng chuyển động theo quỹ đạo hình ellipse, Hệ Mặt trời của chúng ta có vẻ như tiến vào và ra khỏi mặt phẳng Dải Ngân Hà theo chu kỳ hàng triệu năm, với thời gian khoảng 200-250 triệu năm để hoàn thành vòng quỹ đạo quanh Dải Ngân Hà.