Khám Phá Những Siêu Trái Đất Mới Gần Hệ Mặt Trời: Điều Gì Đặc Biệt?
admin
15/08/2026 · 8 phút đọc
Các siêu Trái đất có đặc điểm gì khác biệt so với hành tinh chúng ta? Theo đuổi câu hỏi này, một nhóm nhà khoa học đã phát hiện thêm hai ngoại hành tinh mới gần ngôi sao TOI-836 nhờ vào sự hỗ trợ của Vệ tinh Khảo sát Ngoại hành tinh Chuyển tiếp (TESS), một trong những dự án nghiên cứu vũ trụ của NASA.

Ngôi sao TOI-836 nằm cách chúng ta khoảng 90 năm ánh sáng và có độ kim loại thấp hơn Mặt Trời. Được ước tính có tuổi khoảng 5,4 tỷ năm, TOI-836 có khối lượng và bán kính nhỏ hơn Mặt Trời khoảng một phần ba.
Trong quá trình khảo sát, TESS phát hiện ra sự giảm độ sáng theo chu kỳ của TOI-836, điều này đã chỉ ra sự tồn tại của các hành tinh quay quanh nó.
Nhóm nghiên cứu đã xác định được hai hành tinh mới, một siêu Trái đất và một tiểu Hải Vương tinh, và phát hiện này đã được công bố trong một bài viết vào tháng 8/2022 trên arXiv.org.
Khám Phá Những Kỳ Tích Mới Trên Cận Huyền
TESS thực hiện các cuộc khảo sát với mục tiêu tìm kiếm các hành tinh ngoài hệ Mặt Trời, và đến nay đã xác nhận hơn 5.800 ngoại hành tinh ứng viên, trong đó có 233 hành tinh đã được xác nhận. Mới đây, nhóm nghiên cứu do Faith Hawthorn tại Đại học Warwick dẫn dắt đã phát hiện tín hiệu chuyển tuyến trong ánh sáng của TOI-836, một ngôi sao lùn nằm cách Trái Đất khoảng 90 năm ánh sáng.

Nhiệm vụ của TESS là tìm kiếm các hành tinh mới trong vũ trụ. Nguồn: NASA
Việc xác định bản chất của tín hiệu đã được khẳng định thông qua các quan sát từ Vệ tinh hành tinh CHaracterizing (CHEOPS) của ESA và một số cơ sở quan sát trên mặt đất.
“Chúng tôi đã trình bày hệ thống TOI-836 cùng với hai hành tinh TOI-836b và TOI-836c trong bài viết này” – nhóm nghiên cứu cho biết.
Ngoại hành tinh đầu tiên là TOI-836b, hành tinh này gần ngôi sao chủ hơn và được xác định là một siêu Trái đất. TOI-836b có bán kính gấp 1,7 lần Trái đất và khối lượng gấp 4,5 lần, với mật độ khoảng 5,02g/cm3.
Với quỹ đạo chỉ cách ngôi sao 6 triệu km, TOI-836b hoàn thành một vòng quỹ đạo quanh ngôi sao chỉ trong 3,8 ngày. Nhiệt độ bề mặt ước tính đạt khoảng 500 độ C.

Hình minh họa sự di chuyển của một ngoại hành tinh quanh ngôi sao chủ. (Nguồn: NASA / JPL-Caltech)
| Siêu Trái đất là những hành tinh có khối lượng vượt quá Trái đất nhưng không vượt quá Hải Vương tinh. Thuật ngữ này thường được dùng để chỉ những hành tinh lớn lên nhưng vẫn nhỏ hơn các hành tinh như Hải Vương tinh (có bán kính từ 3 đến 4 lần bán kính Trái đất). |
Ngoại hành tinh thứ hai có danh xưng TOI-836c, được phân loại là một tiểu Hải Vương tinh. Bán kính của nó gấp 2,6 lần Trái đất và khối lượng hơn 9,6 lần Trái đất, với mật độ trung bình là 3,06 g/cm3, điều này cho thấy thành phần của nó chứa nhiều chất nhẹ.
Quỹ đạo của TOI-836c nằm cách ngôi sao chủ 11,2 triệu km và hoàn thành một vòng quỹ đạo trong 8,6 ngày. Nhiệt độ bề mặt của nó ước lượng là 390 độ C.
Ngôi sao TOI-836, với tuổi thọ 5,4 tỷ năm, nhẹ hơn Mặt Trời khoảng 33%. Nó có nhiệt độ hiệu dụng khoảng 4.552 K và độ kim loại ước tính -0,284.

Hai ngoại hành tinh mới được tìm thấy quay quanh TOI-836, một ngôi sao lùn gần với Mặt Trời. (Nguồn: News.trenddetail).
Các nhà khoa học đã chỉ ra rằng những biến đổi đáng kể về thời gian chuyển tiếp của TOI-836c có thể chỉ ra sự tồn tại của hành tinh thứ ba trong hệ thống. Họ kết luận rằng “Chúng tôi chưa tìm thấy tín hiệu của hành tinh thứ ba trong dữ liệu hiện tại.”
Mới đây, NASA đã công bố kết quả tìm kiếm một ngoại hành tinh mới mang tên TOI-1452b, do nhóm nghiên cứu quốc tế dẫn đầu từ Đại học Montreal tại Canada phát hiện.

Minh họa ngoại hành tinh TOI-1452b. (Nguồn: Benoit Gougeon, Université de Montréal).
TOI-1452b lớn hơn Trái đất khoảng 70% và nặng gấp 5 lần. Mật độ của nó cho thấy khả năng tồn tại của đại dương sâu và hoàn thành quỹ đạo quanh ngôi sao trong 11 ngày.
Nhóm nghiên cứu đang chờ đợi kính viễn vọng James Webb để có thể có những kết luận chính xác về “thế giới nước bao la” mà TOI-1452b có thể mang lại.
Để tìm hiểu thêm về những tín hiệu mới mẻ từ tàu Voyager 1 và khám phá vũ trụ, bạn đừng bỏ lỡ bài viết Tín Hiệu Đặc Biệt Từ Tàu Vũ Trụ Voyager 1 Cách 23,3 Tỷ Km. Bài viết này sẽ đem đến thông tin thú vị về khả năng phát hiện tín hiệu vũ trụ từ kính viễn vọng Allen Telescope Array.
Nếu bạn muốn biết thêm về những hình ảnh đẹp từ kính viễn vọng James Webb sắp được công bố, hãy đọc bài viết NASA Sắp Công Bố Những Hình Ảnh Đầu Tiên Từ Kính Viễn Vọng James Webb để hiểu thêm về những khám phá mới trong nghiên cứu vũ trụ.
Còn nếu bạn yêu thích các hình ảnh ấn tượng từ kính viễn vọng James Webb, thì không thể bỏ qua bài viết Khám Phá Những Hình Ảnh Đầy Ấn Tượng Từ Kính Viễn vọng James Webb, nơi bạn sẽ thấy vai trò quan trọng của nó trong nghiên cứu vũ trụ.
Lưu ý kiến thức khoa học: Nội dung trong bài viết chỉ mang tính tham khảo về kiến thức khoa học, không thay thế tư vấn chuyên môn. Vui lòng đối chiếu nguồn và tham khảo chuyên gia trước khi áp dụng.