Thứ Năm, 27/08/2026
Khoa học Việt Khoa học · Công nghệ · Tri thức
Y học – Sức khỏe

Khám Phá Nguy Cơ Từ Bệnh Than: Một Mối Nguy Hiểm Chết Người

admin

15/08/2026 · 10 phút đọc

share
Khám Phá Nguy Cơ Từ Bệnh Than: Một Mối Nguy Hiểm Chết Người

Bệnh than, do vi khuẩn Bacillus anthracis gây ra, có thể dẫn đến tử vong và được xem là một vũ khí sinh học cực kỳ nguy hiểm.

Bệnh Than Là Gì?

Vi khuẩn bệnh than có hình que dài.
Vi khuẩn bệnh than có hình que dài. (Ảnh: Live Science).

Bệnh than (Anthrax) là một bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do vi khuẩn Bacillus anthracis gây ra, ảnh hưởng chủ yếu đến các động vật có máu nóng như gia súc, động vật hoang dã và con người. Loại bệnh này từng gây ra nhiều đại dịch, đặc biệt là ở những người thường xuyên tiếp xúc với động vật nhiễm bệnh.

Phương thức lây nhiễm phổ biến nhất từ bệnh than cho con người là qua tiếp xúc da, khi bào tử vi khuẩn thâm nhập vào cơ thể qua các vết thương hở. Hình thức này thường dễ chữa trị và người bệnh có khả năng hồi phục cao nếu được điều trị kịp thời bằng kháng sinh.

Theo Thư viện Y học Quốc gia Mỹ, vi khuẩn bệnh than nguy hiểm nhất khi xâm nhập vào đường hô hấp. Điều này chủ yếu xảy ra ở những người làm việc trong ngành công nghiệp lông và da. Bào tử vi khuẩn có thể vào phế nang, và trong một số trường hợp, có thể xâm nhập vào hạch bạch huyết, phát triển thành vi khuẩn và giải phóng độc tố làm hư hại tế bào.

Nếu không được điều trị, chất độc sinh ra sẽ tích tụ trong phổi và gây ra hàng loạt vấn đề nghiêm trọng. Người bệnh sẽ xuất hiện các triệu chứng như sốt, ho và cảm lạnh kéo dài, sau đó có thể chuyển biến thành viêm phổi, suy hô hấp, tụt huyết áp và viêm màng não.

Triệu chứng bệnh than trên da người.
Triệu chứng bệnh than trên da người. (Ảnh: AAP).

Tỷ lệ tử vong của thể bệnh này có thể lên tới 92%, nhưng hình thức này cũng là khó mắc phải nhất, vì người bệnh cần phải hít vào một lượng lớn bào tử mới có thể bị nhiễm.

Có một dạng khác là bệnh than đường tiêu hóa, xảy ra khi con người ăn thịt từ động vật nhiễm bệnh. Các triệu chứng bao gồm sốt, đau bụng và tiêu chảy có thể mất từ một đến 60 ngày để phát triển. Dù tỷ lệ tử vong cao, nhưng nếu phát hiện sớm, người bệnh có thể được chữa trị bằng kháng sinh.

Các Biểu Hiện Của Bệnh Than

Bệnh than có thể lây sang người qua những cách như:

Bệnh Than Thể Ngoài Da

Bệnh này thường xuất hiện dưới dạng những vết loét trên da và chiếm khoảng 95% tổng số trường hợp. Sự tiếp xúc với các bào tử từ động vật bị bệnh hoặc sản phẩm từ chúng là nguyên nhân chính gây ra bệnh. Các tổn thương thường xuất hiện ở đầu, cổ và tay chân với những triệu chứng cụ thể như sẩn ngứa sau 3-5 ngày và có thể hóa thành bọng nước với việc hoại tử ở giữa.

Nếu tình trạng trở nên nặng hơn, bệnh nhân có thể gặp phải nhiễm trùng thứ cấp, gây đau và sốt cao.

Thể Bệnh Than Đường Hô Hấp

Thể này không phổ biến nhưng có thể xảy ra nếu bào tử vi khuẩn được sử dụng như một loại vũ khí sinh học. Khi bào tử vào cơ thể qua đường hô hấp, tình trạng bệnh có thể xuất hiện đột ngột, với tỷ lệ tử vong rất cao.

Triệu chứng ban đầu có thể mờ nhạt, nhưng sớm muộn sẽ tiến triển thành tình trạng khó thở nghiêm trọng, sốt cao và có thể gây tử vong nhanh chóng.

Thể Bệnh Than Đường Tiêu Hóa

Bệnh này khó nhận diện và có thể khiến người bệnh tử vong trong vòng 2-5 ngày. Triệu chứng bao gồm sốc, nôn mửa, đau bụng và tiêu chảy. Khó khăn trong việc chẩn đoán khiến bệnh nhân có thể phải chịu nhiều biến chứng nguy hiểm.

Sự khó nhận diện của thể này thường dẫn đến việc điều trị chậm trễ, kéo theo tỷ lệ tử vong cao.

Vi khuẩn có thể truyền bệnh than từ động vật sang người.
Vi khuẩn có thể truyền bệnh than từ động vật sang người.

Thể Bệnh Than Viêm Màng Não

Biến chứng này rất hiếm nhưng có thể xảy ra từ các hình thức nhiễm bệnh khác. Bệnh có thể dẫn đến viêm màng não mủ và gây ra các triệu chứng như đau cơ, co giật và hôn mê, thường dẫn đến tử vong trong thời gian ngắn.

Thể Bệnh Than Nhiễm Trùng Huyết

Đây là biến chứng nghiêm trọng nhất khi vi khuẩn xâm nhập vào hệ tuần hoàn, có khả năng gây ra sốc và tử vong. Thể này xảy ra phổ biến sau khi bệnh nhân mắc thể hít, với triệu chứng nặng nề và cần có sự can thiệp y tế ngay lập tức.

Tóm lại, bệnh than là một căn bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do vi khuẩn Bacillus anthracis. Việc phòng ngừa rất quan trọng, người dân được khuyến cáo không tiếp xúc trực tiếp với động vật nghi nhiễm bệnh và nên theo dõi sức khỏe nếu có dấu hiệu của bệnh.

Để bảo vệ bản thân, mọi người cần thường xuyên rửa tay sạch sẽ và chăm sóc bản thân cẩn thận khi tiếp xúc với động vật hoặc sản phẩm động vật.

Vũ Khí Sinh Học Nguy Hiểm

Trong lĩnh vực quân sự, vi khuẩn bệnh than trở thành một vũ khí sinh học nguy hiểm, có khả năng gây ra hậu quả nghiêm trọng. Chúng có thể dễ dàng được nuôi cấy và tồn tại lâu dài trong môi trường.

Vi khuẩn bệnh than từng được sử dụng trong Thế chiến và gần đây nhất là trong các vụ tấn công khủng bố ở Mỹ. Việc phát triển vắc xin từ những năm 1881 đã giúp giảm thiểu tình trạng nhiễm bệnh một cách đáng kể.

Bệnh than từng được dùng trong đợt tấn công khủng bố tại Mỹ năm 2001.
Bệnh than từng được dùng trong đợt tấn công khủng bố tại Mỹ năm 2001. (Ảnh: NTI).

Dù vi khuẩn có thể tồn tại lâu dài, nhưng chúng không chịu nổi nhiệt độ cao và có thể bị tiêu diệt trong nước sôi hoặc nhiệt độ bàn là. Điều này là một phần quan trọng trong việc đảm bảo an toàn cho cộng đồng.

Để tìm hiểu thêm về giá trị dinh dưỡng của nước có trong trứng vịt lộn và những hiểu lầm xung quanh nó, bạn hãy tham khảo bài viết Sự Thật Về Nước Trong Quả Trứng Vịt Lộn: Giải Mã Những Lời Đồn. Bài viết này sẽ giúp bạn có cái nhìn rõ hơn về mặt dinh dưỡng và thời điểm ăn trứng vịt lộn an toàn.

Nếu bạn đam mê khám phá những vùng địa nhiệt độc đáo và hiểu rõ về những điều kỳ lạ của thiên nhiên, hãy đọc thêm bài viết Khám Phá Vùng Địa Nhiệt Dallol: Nơi Không Một Hình Thức Sự Sống Có Thể Tồn Tại. Điều này sẽ giúp bạn mở rộng kiến thức về các hiện tượng tự nhiên kỳ thú.

Bên cạnh đó, để biết thêm về mối đe dọa từ rùa cá sấu và tác động của chúng đến hệ sinh thái, bạn đừng bỏ lỡ bài viết Rùa Cá Sấu: Mối Nguy Hiểm Đến Từ Loài Động Vật Xâm Lấn. Bài viết này mang lại cái nhìn sâu sắc về những vấn đề môi trường hiện nay.

science

Lưu ý kiến thức khoa học: Nội dung trong bài viết chỉ mang tính tham khảo về kiến thức khoa học, không thay thế tư vấn chuyên môn. Vui lòng đối chiếu nguồn và tham khảo chuyên gia trước khi áp dụng.

Người viết

admin

Cộng tác viên nội dung khoa học tại Khoa học Việt.

Xem bài viết →